Fluor

Fluor to pierwiastek chemiczny należący do fluorowców. Jego zadaniem jest stymulacja tworzenia nowej tkanki kostnej. Ten mikroelement zapobiega pojawianiu się próchnicy, albowiem podwyższa odporność na działanie środowiska kwaśnego w jamie ustnej, a także korzystanie oddziałuje na metabolizm bakterii płytki nazębnej. Niezbędny jest on w codziennej diecie dzieci oraz nastolatków, albowiem podczas pobierania go wraz z pokarmem, wykorzystywany jest na potrzebę rosnących zębów oraz kości – jest to około 80% pobranego fluoru. Wraz z wiekiem ilość ta może ulec zmniejszeniu, u osób dorosłych wykorzystuje się fluor do przebudowy, a także naprawy ubytków kostnych. Z uwagi na to niezwykle ważne jest, aby zatroszczyć się o właściwy poziom fluoru w naszym organizmie. Jeśli będziemy przyjmować jego niewystarczające ilości, to wówczas może dojść do problemów ze szkliwem. Najczęściej staje się ono cieńsze i jest bardziej podatne na pęknięcia, jak również bardziej narażone jest na środowisko jamy ustanej. Ponadto deficyt fluoru może prowadzić do obniżenia wytrzymałości kości. Z uwagi na to warto stosować pasty do zębów z fluorem, jeśli oczywiście zależy nam na wysokiej ich wytrzymałości. Niektórzy specjaliści nie zalecają spożywania past z dodatkiem fluoru dzieciom poniżej 7. roku życia. Jednakże coraz częściej pojawiają się głosy, że pasty z fluorem mogą być stosowane już od pierwszego zęba, istotne jest, aby stosować ilości śladowe. Ciekawostką jest, iż naszym kraju kilkanaście lat temu specjalnie uzdatniano wodę fluorem, albowiem wierzono, iż jest to rewelacyjny sposób na zapobieganie próchnicy. Po pewnym czasie dostrzeżono jednak, że fluoryzacja wody niekorzystnie wpływa na człowieka, wynika z niej szereg skutków ubocznych. Fluor potrzebny jest do właściwej pracy organizmu, jednak musimy stosować go ze szczególną ostrożnością.

Właściwości Fluoru

Fluor w stanie wolnym występuje najczęściej w laboratoriach chemicznych. Spotkamy go w tym miejscu, jako żółto-zielony oraz silnie trujący gaz o ostrym zapachu. Jego wysoka aktywność chemiczna sprawia, że w środowisku naturalnym występuje głównie w formie związków wraz z innymi pierwiastkami i cząsteczkami. Kilkadziesiąt lat temu pojawiły się informacje, iż fluor dobrze wpływa na stan zębów. Od tego czasu zaczęto dodawać go do wody pitnej, jak i zalecano stosowanie specjalistycznych suplementów. Niemniej jednak po pewnym czasie okazało się, że spożywanie zbyt dużych ilości fluoru negatywnie wpływa na zęby. Naturalnie fluorki występują w wodzie, glebie oraz powietrzu. Wchłanianie fluoru może ograniczać magnez oraz wapń. Jeśli będzie ich niedostateczna ilość, to wówczas może dojść do wystąpienie fluorozy. W organizmie dorosłego człowieka występuje zwykle około 225 mg fluoru, średnia ilość to 3 mg na każdy kilogram masy ciała.

Zastosowanie (rola w organizmie)

Fluor to jeden z najmniej docenianych pierwiastków, niemniej jednak potrzebny jest każdemu organizmowi do zachowania zdrowia. Jego zadania związane są głównie z układem kostnym. Fluor odpowiedzialny jest za właściwą mineralizację zębów, pomaga w ochronie ich przed próchnicą, jak również pozytywnie wpływa na twardość szkliwa. Ma on zdolność do modyfikacji hydroksyapatyty, jaka buduje szkliwo zębów, a także poprzez substytucję grup wodorotlenkowych do tworzenia fluoroapatyty. Coraz więcej mówi się także o tym, że fluor może być wykorzystany w profilaktyce chorób układu szkieletowego. Zdaniem niektórych specjalistów ma on zdolność do tworzenia i odbudowy tkanki kostnej. Ponadto uważa się, iż jest on konieczny w terapii osteoporozy, osteomalacji, a także innych chorób kości. W tej chwili mówi się także o tym, że wykorzystanie związków fluoru w właściwych ilościach może zmniejszyć prawdopodobieństwo wystąpienia zmian aterogennych w aorcie, a także pozostałych naczyniach krwionośnych.

Źródło (występowanie)

Fluor to mikroelement, jaki występuje w niewielkiej ilości produktów spożywczych. Z uwagi na to najpopularniejszym źródłem są pasty do zębów oraz produkty mające zapobiegać pojawieniu się próchnicy (m.in. płyny do płukania jamy ustnej). Podczas jednego szczotkowania należy użyć nie więcej pasty, niż wielkość ziarnka grochu. Niemniej jednak fluor uda nam się znaleźć także w artykułach spożywczych. Do najpopularniejszych z nich zalicza się produkty zbożowe, żytnie pieczywo, ryby, wieprzowe wędliny, jogurty truskawkowe, płatki kukurydziane, czarną herbatę, jak również sery podpuszczkowe. Analizując występowanie fluoru nie można pominąć również wody pitnej, w której fluor występuje w postaci fluorków. Warto wiedzieć, że tyczy się to zarówno wody z butelek, jak również wody z kranu.

Zapotrzebowanie

Jeśli zależy nam na zdrowiu naszych zębów i kości, to nie możemy wykluczyć ze swojej diety fluoru. Stosując pasty do zębów, żele do fluoryzacji czy płyny do płukania, nie jesteśmy w stanie przedawkować tego mikroelementu. W paście do zębów występuje zwykle od 500 ppm do 1500 ppm fluoru, co jest dawka bezpieczną dla dorosłego człowieka. W przypadku dzieci i niemowląt dawka ta jest nieco niższa. Jeśli będziemy regularnie szczotkować zęby i dbać o ich higienę (korzystanie z nici dentystycznych, płynów i past), to najprawdopodobniej uda nam się uniknąć tego przykrego schorzenia. Dzienne zapotrzebowanie organizmu na fluor zależne jest głównie, tak samo jak w przypadku innych pierwiastków, od wieku. Najmniej potrzebują go noworodki oraz niemowlęta, albowiem od 0,1 mg do 0,5 mg na dzień. Mogłoby się wydawać, że wówczas fluor jest najbardziej potrzebny, niemniej jednak większa dawka mogłaby niekorzystanie wpłynąć na dziecko. Większe ilości tego mikroelementu zaleca się starszym dzieciom oraz nastolatkom, u których następuje silny wzrost szkieletu, a także wypadnie zębów mlecznych i pojawianie się zębów stałych. U osób dorosłych zapotrzebowanie dobowe na fluor to około 3 mg. Bardzo niekorzystne dla organizmu jest przedawkowanie fluoru, dlatego jego suplementacja zalecana jest tylko po konsultacji z lekarzem, gdyż może wywołać szereg niekorzystnych zmian w organizmie.

Przyczyny i skutki niedoboru

Niektórzy błędnie twierdzą, iż fluor jest groźnym pierwiastkiem i należy wyeliminować go ze swojej diety. Jeśli byśmy do tego dopuścili, to wówczas może dojść do szeregu nieprzyjemnych konsekwencji. Pierwsze symptomy niedoboru tego mikroelementu to spadek wytrzymałości kości oraz obniżenie twardości szkliwa. Jeśli w naszym organizmie doszłoby do deficytu tego mikroelementu, to wówczas nasza tkanka kostna zaczęłaby chorować i doszłoby do jej kruszenia. Najczęstsze skutki niedoboru to próchnica oraz osteoporoza.

Przyczyny i skutki nadmiaru

Należy mieć świadomość, iż może dojść do nadmiaru fluoru w organizmie. Zazwyczaj spowodowane jest to zanieczyszczeniami przemysłowymi, bądź nadmierną ilością tego pierwiastka w wodzie pitnej. Spożywanie zbyt dużych ilości fluoru prowadzić może do fluorozy, czyli choroby wynikającej z nadmiernego przyjmowania tego mikroelementu. Dojść może do tego przez wodę, pożywienie, bądź pastę do zębów. Pierwsze objawy, jakie są zauważalne to brązowe, bądź kredowobiałe plamy, bądź pasma na uzębieniu. W niektórych przypadkach dojść może także do ubytków szkliwa oraz zmiany kształtu zębów. Na działanie to najbardziej narażone są drugie trzonowce, górne siekacze, kły oraz zęby przedtrzonowe. Poza niekorzystnym wpływem zbyt dużych ilości na zęby, podaje się również, że osoby dorosłe przyjmujące przez dłuższy okres czasu nadmierne ilości tego mikroelementu mogą mieć problem z kośćmi. Najczęściej odnotowuje się wówczas sztywny kręgosłup, osłabioną ruchowość stawów, zaburzenia w metabolizmie kości, a w niektórych przypadkach dojść może nawet do problemów z pracą nerek oraz układu nerwowego. Niemniej jednak fluoroza najbardziej niebezpieczna jest dla młodzieży i dzieci. Jeśli doszłoby do fluorozy przewlekłej, to wówczas do czynienia możemy mieć z apatią, nieżytami nosa, kaszlem, nudnościami, osłabieniem, nadmiernym poceniem, zmianami czynności tarczycy, drżeniem, deformacją kości oraz stawów, sennością, uszkodzeniem nerek i wątroby, a także z zaburzeniami równowagi kwasowo-zasadowej oraz jonowej. Nadmiar fluoru kumulowany w kościach może doprowadzić do blokowania wchłaniania magnezu przez organizm. Ponadto zbyt duża ilość fluoru w organizmie może doprowadzać do rozdrażnienia oraz kłótliwości. Niewiele osób wie o tym, że nadmierna ilość fluoru może niekorzystnie wpływać na układ immunologiczny. Jeśli ktokolwiek dostrzegłby takie symptom u siebie, to natychmiastowo powinien skonsultować to ze specjalistą. Okazuje się, iż taka osoba musi być pod opieką dentysty, gdyż konieczna może okazać się walka z ubytkami próchniczymi.

Przeciwwskazania (toksyczność)

Fluor spożywany w nadmiernych ilościach może mieć działanie toksyczne. Podaje się, że dla człowieka ważącego około 70 kg dawka śmiertelna, to przynajmniej 5 gramów fluoru, natomiast dawka toksyczna to 20 mg na dobę (jednak nie należy przekraczać 10 mg). Tym samym może dojść do przedawkowania wyłącznie wtedy, jeśli mylibyśmy zęby co najmniej 2000 razy dziennie, albowiem zazwyczaj podczas jednego szczotkowania zębów wykorzystujemy około 2,3 mg fluorku. W przypadku przedawkowania zaburzone mogą zostać procesy enzymatyczne w komórkach – zahamowanie oddychania tkankowego, przemiana węglowodanów, lipidów, a także synteza hormonów. Należy jednak zdawać sobie sprawę z tego, że spora część pierwiastków (nie tylko fluor) spożywana w nadmiernych ilościach niekorzystnie wpływa na zdrowie człowieka.

Dodaj komentarz

Sencha – herbata Bio
10 (100%) 2 votes