Chlor

Chlor występuje przede wszystkim w jeziorach słonowodnych, oceanach oraz w podziemnych solankach pod postacią jonów chlorkowych. Znajdziemy go w halicie, karnalicie i sylwinie. Nie występuje on w stanie wolnym. Chlor, jak również jego związki występują w przyrodzie powszechnie i wchodzą w skład wszystkich organizmów żywych. Jony chloru znajdziemy w płynach solnych oraz kwasie solnym powstającym z połączenia chloru, wody i wodoru. W naszym żołądku służy on do trawienia białek. W organizmie człowieka znajduje się kilkadziesiąt gram chloru, w przypadku osoby ważącej 60 kg zawartość chloru wynosić będzie około 81 gram. Niewiele osób ma świadomość tego, że chlor jest nam niezbędny do życia. Być może w tej chwili wydaje Ci się, że kilkadziesiąt gram to bardzo mało, jednak taka ilość jest konieczna do egzystencji. Oczywiście nie możemy go przedawkować, albowiem wówczas stanie się pierwiastkiem mogącym doprowadzić nawet do śmierci. Musimy zdawać sobie sprawę z tego, iż ma on duże znaczenie biologiczne, albowiem jest jednym z makroelementów. Ma on ogromny wpływ na nasze zdrowie, a w organizmie pełni szereg elementarnych ról – przede wszystkim odpowiada za równowagę kwasowo-zasadową i gospodarkę wodno-elektrolitową. Kwas solny wykorzystują przede wszystkim zwierzęta w celu pobudzenia trawienia, jony chloru z kolei zaliczają się do najważniejszych anionów w organizmie człowieka. Dla większości z nas jest to głównie środek dezynfekujący, niemniej jednak wykorzystywany jest jeszcze w wielu innych przypadkach. Jeśli nie wiesz zbyt dużo na temat tego pierwiastka, to zachęcamy Cię do zapoznania się z niniejszym artykułem. Okazuje się bowiem, że chlor podobnie jak inne pierwiastki chemiczne jest dla nas zarówno konieczny, jak i nieco szkodliwy w codziennym życiu. Na szczęście sami możemy zdecydować co będzie przeważać.

Historia Chloru

Chlor to pierwiastek, który przez człowieka wykorzystywany jest od dawna. Po raz pierwszy czystą formę chloru otrzymał Carl Wilhelm Scheele (niemiecko-szewdzki chemik i farmaceuta). Początkowo uważał, że jest to związek chemiczny zawierający tlen, ponieważ otrzymał go podczas reakcji tlenku manganu z kwasem solnym. Do grona pierwiastków zakwalifikował go Humphry Davy, początkiem XIX wieku. Polską nazwę wymyślił Filip Walter - polski chemik, oryginalna nazwa pochodzi natomiast od greckiego słowa – chloros, które oznacza zielonożółty. Przez lata stosowano go w najróżniejszych celach. W trakcie I i II Wojny Światowej używano go jako składnik broni gazowej. Z uwagi na to, że jest to gaz cięższy od powietrza, to szybciej posuwa się z wiatrem. Wykorzystali to między innymi Niemcy w 1915 roku, posłali chlor w stronę francuskich żołnierzy, doprowadzając do śmierci kilku tysięcy z nich. Dzisiaj zdarza się, że w państwach, gdzie toczy się wojna wykorzystuje się go jako broń biologiczną.

Właściwości Chloru

Chlor to pierwiastek chemiczny z grupy fluorowców, niemetal o liczbie atomowej 17. Ten żółtozielony gaz jest około 2,5 razy cięższy od powietrza. Charakteryzuje się nieprzyjemnym, duszącym zapachem. Pierwiastek ten jest silnie trujący. Z uwagi na to, że większość chlorków jest rozpuszczalna w wodzie, to w dużych ilościach, w stanie stałym występują one wyłącznie w suchym klimacie, jak również podziemnych złożach soli. Znaleźć go można w powszechnie spotykanych solach, a także innych związkach. W przyrodzie chlor występuje wyłącznie jako jon chlorkowy, jaki jest podstawowym anionem występującym w ocenach – jego ilość to około 0,19%. Jony chlorkowe to około 1,9% masy wszystkich oceanów, największa koncentracja chlorków występuje jednak w wodach słonych jezior, a także podziemnych solankach. Zwykle wykorzystywany jest jako utleniacz, wybielacz i środek dezynfekujący. Niemniej jednak chlor występuje też w organizmie człowieka – głównie w żołądku (składnik soków trawiennych), w ślinie oraz w osoczu krwi. Jony chlorkowe krążą w płynach ustrojowych oraz układzie pokarmowym. Chlor cechuje się silnymi właściwościami trującymi oraz odkażającymi. Stosuje się go jako środek bakteriobójczy i bielący.

Zastosowanie Chloru

Nie da się ukryć, że chlor znany jest szczególnie ze swoich właściwości dezynfekujących, zatem bardzo często wykorzystuje się go do uzdatniania wody. Dzięki temu pierwiastkowi likwidowane są szkodliwe bakterie i wirusy, które są dla nas chorobotwórcze (między innymi bakterie E-coli i Giardia). Woda rokrocznie jest coraz bardziej zanieczyszczona, zatem koniecznym jest proces jej uzdatniania do spożycia. Zdarza się, że czasami jest ona zbyt mocno chlorowana - wówczas odnotujemy jej nieprzyjemny zapach czy smak. Oczywiście łatwo możemy sobie z tym poradzić, ponieważ dzisiaj w wielu miejscach uda nam się zakupić specjalistyczny filtr, który sobie z tym poradzi. Można go wykorzystać zarówno w kuchni, w wannie, jak i pod prysznicem. Wiele osób szuka dzisiaj zamiennika chloru, jednak w dalszym ciągu żaden inny środek chemiczny nie był tak skuteczny i pewny dla zdrowia, jak chlor. Dlatego też ta bakteriobójcza substancja stosowana jest w wodociągach, jak również na publicznych kąpieliskach. Chlor chętnie wykorzystywany jest do czyszczenia stołów operacyjnych, narzędzi chirurgicznych oraz laboratoriów. Nie powinniśmy jednak zapomnieć o tym, że pierwiastek ten pełni istotną rolę w prawidłowym funkcjonowaniu organizmów żywych. Jony chlorkowe razem z jonami sodowymi i potasowymi w znacznym stopniu odpowiedzialne są za utrzymanie równowagi w gospodarce wodnej ciała. To dzięki temu w komórkach utrzymywany jest odpowiedni poziom płynów, a także prawidłowo przebiega proces osmozy (przy utrzymaniu właściwego napięcia błon komórkowych). Oprócz tego chlor w organizmie pomaga w utrzymaniu prawidłowej równowagi kwasowo-zasadowej. Jeśli zostałaby ona zaburzona, to wówczas mogłoby dojść do zasadowicy, bądź kwasicy. Obie choroby mogą zagrażać naszemu życiu. Nie można zapomnieć o tym, że chlor przyspiesza wchłanianie witaminy B12, jak również wspomaga procesy trawienia. Chlor wykorzystywany jest także podczas produkcji wybielaczy. Znajduje dodatkowo zastosowanie w produkcji różnych związków i tworzyw sztucznych.

Występowanie

Główne minerały, które zawierają chlor to halit, czyli popularna sól kuchenna. Minerał ten znany i wykorzystywany jest od starożytności. Ponadto chlor znajdziemy także w sylwinie, czyli minerale z gromady halogenków, rozpowszechniony jest on tylko w niektórych miejscach na naszej planecie, a także w karnalicie, czyli uwodnionym podwójnym chlorku potasu i magnezu. Oprócz tego chlor możemy znaleźć w naprawdę wielu, innych miejscach. Oczywiście nie zawsze jest on w nich mile widziany, jednak zazwyczaj jest niezbędny. Chlor występuje w produktach naftowych, tworzywach sztucznych, farbach, środkach owadobójczych, rozpuszczalnikach, a także wyrobach włókienniczych. Niemniej jednak spotkamy go też w barwnikach dodawanych do pożywienia, w lekarstwach oraz w wodzie z kranu. Większość z nas nie ma pojęcia o tym, że chlor spotykany bardzo często jest w serach żółtych, wędlinach, gotowych mieszankach przypraw, daniach instant, mięsie, rybach, mleku, wodzie mineralnej oraz sosach.

Zapotrzebowanie

Organizm człowieka nie potrzebuje dużych ilości chloru. Dawkowanie tego makroelementu uzależnione jest przede wszystkim od wieku. Każdego dnia dostarczamy chlor spożywając sól kuchenną oraz produkty ją zawierające. Wiele osób rezygnuje na stałe z solenie, ponieważ mówi się, że sól to biała śmierć. Niemniej jednak całkowita rezygnacja z tego produktu nie jest wskazana, albowiem może doprowadzić do niedoboru chloru. Należy zatem stosować ją z rozwagą, albowiem tak jak w przypadku innych substancji nie należy przekraczać jej prawidłowego stężenia w organizmie. Z uwagi na to, że znajduje się ona w wielu produktach nabywanych w sklepie, to niezwykle ciężko ustalić ile spożywamy chloru każdego dnia.

Przyczyny i skutki niedoboru

Zawartość chloru w naszym organizmie jest naprawdę niewielka, niemniej jednak jego niedobór może być bardzo szkodliwy. Jeśli odnotujemy zaburzenia trawienia, zaburzenia psychomotoryczne, jak również problemy z pamięcią, to wówczas należy zastanowić się czy na pewno w naszym organizmie jest wystarczająca ilość chloru. Niedobór elektrolitów może przyczynić się także do ogólnego osłabienia organizmu, problemów z sercem, kłopotów z koncentracją, problemów z pamięcią oraz obrzęków. Doprowadzić on może ponadto do odwodnienia, albowiem deficytowi tego makroelementu towarzyszy często biegunka, wymioty oraz poty. Niedobór chloru nazywa się hipochloremią, zakłóca ona równowagę gospodarki wodno-elektrolitowej.

Przyczyny i skutki nadmiaru

Tak jak w przypadku innych pierwiastków spożywanie chloru w nadmiarze może nieść za sobą negatywny wpływ na nasze zdrowie i samopoczucie. Zazwyczaj przyczyną tego jest dieta zbyt bogata w sól. Nad nadmiarem tego makroelementów zastanowić powinny się głównie osoby, które zmagają się z nadciśnieniem tętniczym, odwodnieniem oraz niewydolnością nerek, albowiem są to najczęstsze skutki nadmiaru chloru. Zbyt duża ilość chloru w wodzie również może nieść za sobą wiele negatywnych skutków. Zaliczyć do nich możemy między innymi rozszerzanie naczynek, matowienie i płowienie włosów. Nadmiar tego pierwiastka może przyczynić się do zapalenia pęcherza moczowe, nadciśnienia, wymiotów, zaburzenia pracy nerek, kataru siennego oraz zapalenia odbytnicy. Schorzenie takie nazywamy hiperchloremią (nadmierna ilość chloru).

Przeciwwskazania (toksyczność)

Chlor w postaci gazowej szkodliwie działa na błony śluzowe oraz układ oddechowy. Ponadto może wywołać obrzęk płuc. W skrajnych przypadkach, przy ogromnych stężeniach może być przyczyną zgonu. Stężenie tego pierwiastka w powietrzu wynosi maksymalnie 3,5 ppm, dla człowieka stężenie, jakie może doprowadzić do śmierci to 1000 ppm. Przy wartości 3,5 ppm można go wyczuć w powietrzu, albowiem cechuje go ciężki i duszący zapach, często towarzyszy temu kaszel. Chlor może być trujący również w formie ciekłej.
Sól himalajska czarna – Kala Namak
10 (100%) 2 votes