Tiamina (Witamina B1)

Witamina B1 nazywana również tiaminą jest heterocyklicznym związkiem chemicznym, który składa się z pierścienia tiazolowego oraz pierścienia pirymidynowego. Połączone są one mostkiem metinowym. Głównym zadaniem tiaminy jest przekształcanie węglowodanów w energię przyjmowaną w pożywieniu. Ponadto współuczestniczy ona w prawidłowej pracy mięśni, serca, a także układu nerwowego. Niejednokrotnie witamina ta jest niedoceniania, niemniej jednak konieczna jest do prawidłowej pracy naszego organizmu. Kluczowym jest, aby nie dopuścić do jej niedoboru, albowiem skutki są bardzo poważne, czasem nawet zagrażające życiu. Nieodpowiednia ilość tej witaminy w organizmie może skutkować m. in. niewydolnością układu krążenia, a także zaburzeniem pracy mięśni. Dlatego tak istotne jest, aby zapewnić odpowiednie ilości tiaminy w organizmie. Dobrym wyborem będą zapewne naturalne produkty, w skład których wchodzi witamina B1, jak również środki spożywcze, jakich zadaniem jest uzupełnienie normalnej diety. Kupując suplementy diety warto decydować się na połączenie witaminy B1 z innymi witaminami z grupy B, albowiem ściśle ze sobą współdziałają. Tiamina jest pierwszą odkrytą witaminą z grupy B, z czego wynika jej podstawowa nazwa. Odkryto ją w XIX wieku, naukowiec pochodzenia holenderskiego odnotował, iż karmienie zwierząt ryżem, który wcześniej poddano łuszczeniu i polerowaniu, daje niemal identyczne objawy chorobowe, jak w przypadku osób zmagających się z chorobą beri-beri. Już wtedy wysunął wniosek, iż w produkcie tym brakuje potrzebnych substancji do prawidłowego funkcjonowania organizmu. Niemniej jednak, jako pierwszy witaminę B1 wyodrębnił z otrębów ryżowych Kazimierz Funk, polski biochemik oraz twórca nauki o witaminach. To dzięki jego badaniom, prowadzonym początkiem XX wieku wykryto tiaminę w różnorodnych pokarmach (mleko, drożdże). Czystą substancję wyodrębniono dopiero w latach 30. XX wiek i to ona może zapobiegać chorobie beri-beri.

Właściwości Tiaminy

Witamina B1 jest witaminą rozpuszczalną w wodzie. Niezwykle istotnym jest, że witamina ta nie jest magazynowana, ani syntezowana w organizmie człowieka. Wiąże się to z koniecznością dostarczania jej z zewnętrz – poprzez zastosowanie odpowiedniej diety, bądź specjalnych suplementów. Bez niej nie będzie prawidłowo funkcjonował układ sercowo-naczyniowy oraz układ nerwowy. Reguluje ona syntezę neurotransmiterów – serotoniny oraz acetylocholiny. Dodatkowo pełni kluczową rolę w procesach oddychania tkankowego (przede wszystkim w przemianie węglowodanów) oraz jest częścią składową koenzymu karboksylazy. Nie można pominąć tego, że wykazuje ona zdolność do przyspieszenia gojenia się ran, jak również wspomaga walkę z bólem.

Zastosowanie (rola w organizmie)

Tiamina podobnie jak pozostałe witaminy z grupy B odgrywa niemal kluczową rolę w prawidłowej pracy naszego organizmu. Jest ona konieczna do przeprowadzenia szeregu procesów, jak również utrzymania dobrego samopoczucia. Jej trzy podstawowe funkcje to: uczestnictwo w reakcjach prowadzących do syntezy nukleotydów i NADPH, uczestnictwo w procesach neurofizjologicznych, jak również uczestnictwo w reakcjach energetycznych. Zadaniem witaminy B1 jest także pobudzenie apetytu, wspomaganie działania układu odpornościowego (przyspieszanie gojenia się ran), a także wsparcie wzrostu organizmu. Ponadto tiamina jest pomocna przy leczeniu trądziku, łysienia oraz łojotoku. Witamina B1 znajduje zastosowanie również w sporcie, ponieważ bierze udział w procesie generowania energii w trakcie aktywności fizycznej. Jeśli nie zapewnimy naszemu organizmowi jej odpowiedniej ilości to wówczas prawdopodobnym może okazać się spadek wydolności fizycznej. Podaje się, że sportowcy powinni przyjmować większe dawki tiaminy (około 0,5 mg na 1000 kcal). Dzięki temu nie pogorszy się ich wydolność, a dodatkowo wsparta zostanie regeneracja organizmu.

Źródło (występowanie) Witaminy B1

Witaminę B1 znajdziemy zarówno w produktach pochodzenia roślinnego, jak i zwierzęcego. Dzięki temu z jej niedoborem nie powinni zmagać się weganie, ani wegetarianie. Jeśli nasza dieta będzie dobrze zbilansowana i bogata w witaminy, to będziemy czuć się zdecydowanie lepiej. Ważnym jest, aby wiedzieć w których produktach znajduje się tiamina, a także w jakich ilościach, tak aby móc dostosować jej ilość do zapotrzebowania swojego organizmu. Zdaniem wielu osób, jednym z najlepszych jej źródeł są nasiona roślin strączkowych oraz produkty zbożowe. Powyżej 1 mg witaminy B1 na 100 g produktu znajdziemy m. in. w nasionach słonecznika, zarodkach pszennych, drożdżach oraz soczewicy czerwonej. Nieco mniej tiaminy (powyżej 0,5 mg na 100 g) znajdziemy w kaszy jaglanej, kaszy gryczanej, fasoli białej, grochu i soi. Ponadto występuje ona również w makaronach, mleku, jogurtach, serach dojrzewających, rybach, brzoskwiniach, malinach, jabłkach, bananach, bobie, ziemniakach, rodzynkach, mięsie (głównie wieprzowym), pistacjach, kiełkach pszenicy, pieczywie, płatkach owsianych, kaszy jęczmiennej oraz ryżu. Jak widać produktów, w których występuje tiamina jest cała masa, zatem każdy powinien znaleźć takie, które lubi – wpłyną one korzystanie na pracę organizmu, dlatego nie można z nich rezygnować.

Zapotrzebowanie na Tiaminę

Zapotrzebowanie organizmu na witaminy z grupy B, w tym witaminę B1 uzależnione jest głównie od wieku i płci. Jednakże należy pamiętać o tym, że każdy organizm jest inny, a podane poniżej dawkowanie jest dawkowaniem zalecanym. W przypadku dzieci w wieku 1-3 lata zaleca się 0,5 mg tiaminy na dobę , starsze dzieciaki (4-6 lat) dziennie powinny przyjmować 0,6 mg, u dzieci od 7. do 9. roku życia rekomendowana dawka to 0,9 mg, natomiast u osób w wieku od 10 do 12 lat to 1 mg na dzień. Podział zaczyna na płeć zaczyna się w wieku 13 lat. Dziewczęta od 13. do 18 roku życia powinny przyjmować 1,1 mg tiaminy, chłopcy z kolei 1,2 mg na dzień. Dla dorosłych mężczyzn zalecana dawka to 1,3 mg, dla kobiet – 1,1 mg. Sytuacja nieco się zmienia, jeśli chodzi o kobiety w ciąży – im zaleca się przyjmowania 1,4 mg witaminy B1, karmiącym piersią 1,5 mg na dzień. Zapotrzebowanie na witaminę B1 wzrasta także u osób zmagających się z ciągłym stresem, a także u osób w podeszłym wieku. Jeśli masz jakiekolwiek wątpliwości to skonsultuj się z lekarzem, tak aby rozwiać wszelkie swoje obiekcje. Oczywiście zdarzają się wyjątkowe sytuacje, kiedy ze względów zdrowotnych przepisywane są większe dawki.

Przyczyny i skutki niedoboru

Obecnie rzadko spotyka się awitaminozę B1, jednakże pełni ona istotną rolę w naszym organizmie, przez co nawet niewielki jej niedobór może mieć poważne konsekwencje. Niedobór tiaminy odnotowuje się często u alkoholików. W przypadku osób zmagających się z alkoholowym stłuczeniem wątroby (choroba wynikająca ze szkodliwego wpływu etanolu na narząd) upośledzony zostaje proces przemiany witaminy B1 do aktywnej formy. Ponadto niedobór tej witaminy grozi osobom, które narażone są na duży wysiłek fizyczny oraz umysłowy, a także tym, którzy piją dużo kawy oraz herbaty – wypłukują one tiaminę. Tyczy się to także osób regularnie spożywających czekoladę, napoje z kofeiną oraz alkohol, albowiem wyczerpują one rezerwy tej witaminy w organizmie. Warto mieć na uwadze to, że w niektórych surowych rybach i skorupiakach morskich zawiera się enzym tiaminaza, jaki rozkłada tiaminę. Do najczęściej występujących objawów niedoboru tiaminy zaliczamy apatię, zmęczenie, osłabienie, oczopląs, obrzęk kończyn górnych, obrzęk kończyn dolnych, zapalenie wielonerwowe, bezsenność, zaburzenia pamięci, zaburzenia koncentracji, przyspieszoną pracę serca, powiększenie mięśnia sercowego, nudności, biegunki, utratę łaknienie, wymioty, brak apetytu, utratę kilogramów. Niemniej jednak najpoważniejszym skutkiem niedoboru jest choroba beri-beri, która jest skrajną formą awitaminozy na skutek niedoboru witaminy B1. Początkowo jej objawy nie są specyficzne i ciężko na ich podstawie stwierdzić konkretne schorzenie. Niemniej jednak często pojawiają się te wyżej wymienione. Nie można lekceważyć przyjmowana witaminy B1, albowiem może to nieść za sobą poważne konsekwencje. Jeśli obawiasz się, że może Ci grozić niedobór witaminy B1 w organizmie, to najwyższa pora, aby podjąć kroki mające na celu podniesienie jej poziomu. Przede wszystkim wskazana jest zmiana diety i włączenie w nią produktów, które cechują się wysoką zawartością tiaminy. Zdarza się jednak, że modyfikacja codziennego jadłospisu nie przynosi zamierzonego efektu. W takim przypadku zaleca się zastosowanie specjalistycznych produktów, mających na celu poprawienie poziomu witaminy w organizmie. Sprawdzą się w takim przypadku suplementy diety, jakie nabyć można w aptekach oraz specjalistycznych sklepach internetowych.

Skutki nadmiaru

Witaminę B1 ciężko jest przedawkować, albowiem nawet spożycie 50 mg dziennie nie powinno negatywnie odbić się na naszym zdrowiu. Jej wchłanianie zatrzymywane jest najprawdopodobniej przy przyjęciu ponad 5 mg, a nadmiar wydalany jest wraz z moczem. Oczywiście nie zaleca się nadmiernego zażywania tej witaminy.

Przeciwwskazania (toksyczność)

Niewątpliwą zaletą witaminy B1 jest niewielka możliwość jej przedawkowania, albowiem jej nadmiar usuwany jest z organizmu dzięki nerkom. Przedawkowanie może nastąpić, jeśli witamina B1 zostanie podana w postaci zastrzyku. Może się wówczas pojawić kaszel, drżenie mięśni, zawroty głowy, reakcje alergiczne, obrzęk krtani, a także trudności w przełykaniu oraz oddychaniu. Konieczny jest wówczas natychmiastowy kontakt z lekarzem, albowiem w skrajnych przypadkach może dojść nawet do śmierci.
Herbata Oolong Ulung – Bio
Oceń kategorie